Ψήφισμα Δημοτικού Συμβουλίου Σπάρτης για την Χρήση του Ονόματος «Σπαρτιάτες» από Πολιτικά Κόμματα

Το παραπάνω θέμα εισήχθη προς συζήτηση στο Δημοτικό Συμβούλιο Σπάρτης στις 6/5/2026 μετά από  αίτημα όλων των παρατάξεων της Αντιπολίτευσης και με τίτλο: 

«Απαγόρευση στα κόμματα να χρησιμοποιούν ονόματα κοινωνικών ομάδων, πόλεων και δημοτών και μάλιστα περιοχών με ιστορική σημασία, δημιουργώντας με αυτό τον τρόπο σύγχυση στο εκλογικό σώμα. Εστίαση στο θέμα της ονομασίας του κόμματος ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ- Έκδοση Ψηφίσματος».

Εισηγήτρια του θέματος ήταν η κ Αναστασία Κανελλοπούλου, επικεφαλής της παράταξης ΣΠΑΡΤΗ ΜΠΡΟΣΤΑ. 

Στην εισήγησή της η κ Κανελλοπούλου επεσήμανε ότι «Το αίτημά μας δεν έχει σχέση με την πολιτική ιδεολογία που οικειοποιείται την επωνυμία μας. Την ίδια αντίδραση θα είχαμε οποιοδήποτε και αν ήταν το κόμμα που θα οικειοποιείτο την επωνυμία του δικού μας ιστορικού Δήμου και των καταγόμενων εξ αυτού δημοτών». 

Τόνισε επίσης η ομιλήτρια ότι« Με την παρούσα ιδιαιτερότητα η Βουλή των Ελλήνων κινδυνεύει να καταστεί η Βουλή των Σπαρτιατών, των Αθηναίων, των Μακεδόνων και των λοιπών ελληνικών ονομάτων πόλεων και κοινωνιών , ονομασίες κομμάτων καθόλου αποδεκτές από καμία ελληνική πόλη και περιοχή, μιας και η οποιαδήποτε περιοχή αποδεδειγμένα λειτουργεί πλουραλιστικά και εκφράζεται από πολλά κόμματα που είναι υποψήφια στις εθνικές εκλογές. 

Στην τοποθέτησή του επί του θέματος ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Σπάρτης κ Στέφανος Βρεττάκος ανέφερε ότι «η άποψη της πλειοψηφίας που νομίζω ότι εκπροσωπώ αυτή την στιγμή, είναι ότι πρέπει να γίνει μια τροποποίηση του Προεδρικού Διατάγματος, πολύ σωστά, του άρθρου του συγκεκριμένου και από εδώ και πέρα να μην επιτρέπεται να πέσουμε στην ίδια παγίδα που πέσαμε την προηγούμενη φορά, μη αντιλαμβανόμενοι ότι έχει ήδη ιδρυθεί το συγκεκριμένο κόμμα και μη αντιδρώντες σε αυτό.»  

Στην συνέχεια έλαβε τον λόγο ο Δήμαρχος Σπάρτης κ Βακαλόπουλος, ο οποίος αναφέρθηκε στο ιστορικό του θέματος από πλευράς Δημοτικής αρχής το 2023, τονίζοντας ότι θα είναι μεγάλο επίτευγμα αν μπορέσουμε να διασφαλίσουμε την λογική κρίση. 

Οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων της Αντιπολίτευσης στο Δημοτικό Συμβούλιο Σπάρτης κ Ντία Τζανετέα, μείζων αντιπολίτευση και κ Βαγγέλης Βαλιώτης, πρώην Δήμαρχος,  επεσήμαναν την σημασία που θα έχει γενικότερα η επίτευξη της αλλαγής του ΠΔ που αναφέρει ποια ονόματα ΔΕΝ μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα κόμματα, επικροτώντας την εισήγηση και αποδεχόμενοι το ψήφισμα. Ο επίσης επικεφαλής δημοτικής παράταξης στο Δημοτικό Συμβούλιο Σπάρτης, πρώην Δήμαρχος κ Πέτρος  Δούκας δήλωσε τις επιφυλάξεις του για την επιτυχία του εγχειρήματος, επισημαίνοντας όμως την αξία της προσπάθειας και την σημασία της επιτυχίας, αν υπάρξει. Με την εισήγηση και το Ψήφισμα συμφώνησε και ο ανεξάρτητος Δημοτικός Σύμβουλος κ Παναγιώτης Κουρτσούνης. 

Κλείνοντας την συνεδρίαση επί του θέματος, ο Πρόεδρος του ΔΣ Σπάρτης κ Βρεττάκος διάβασε το Ψήφισμα, το οποίο αποδέχθηκαν ομόφωνα όλες οι δημοτικές παρατάξεις και έκλεισε το θέμα αναφερόμενος στους αποδέκτες του Ψηφίσματος.

Το ψήφισμα είναι το εξής

«Το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Σπάρτης, λαμβάνοντας υπόψη το πρόσφατο παρελθόν, στο οποίο πολιτικό κόμμα κατήλθε στις εθνικές εκλογές, ανέδειξε βουλευτές και έκτοτε συμμετέχει στο ελληνικό κοινοβούλιο με το όνομα ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ: 

-Καταδικάζει κάθε χρήση του πατριδωνυμικού ΣΠΑΡΤΙΑΤΗΣ, σε κάθε γένος και αριθμό, από οποιοδήποτε πολιτικό κόμμα ή φορέα, που έχει άλλους στόχους, πέραν της ανάδειξης της Ιστορίας, του μεγαλείου και των παγκόσμιων αξιών της Σπάρτης, επιδιώκοντας με αυτό τον τρόπο την ταύτιση των ιδεών και των προθέσεών του με τη Σπάρτη και τους Σπαρτιάτες, παραποιώντας εμμέσως, πλην σαφώς, τόσο την ιστορική αλήθεια, όσο και την πραγματικότητα.

-Επισημαίνει ότι η απατηλή αυτή ταύτιση, πέραν των άλλων, συνιστά έμμεση παραβίαση του Νόμου, δεδομένου ότι η δημοτικότητα, η σχέση δηλαδή ενός ανθρώπου με έναν τόπο, αποτελεί ιδιότητα που απονέμεται εκ του Νόμου με συγκεκριμένες προϋποθέσεις, δημιουργεί νομικό δεσμό και επάγεται, αμφιμερώς, δικαιώματα και υποχρεώσεις, άρα δεν μπορεί νομίμως να χρησιμοποιείται από κανέναν στον οποίο δεν έχει αποδοθεί κατά Νόμο. 

-Ζητά από την Πολιτεία τη λήψη μέτρων ώστε κανένα πολιτικό κόμμα ή φορέας να μη μπορεί να χρησιμοποιεί, για τον προσδιορισμό του, όνομα δηλωτικό τοπωνυμίου, εθνικότητας ή καταγωγής, είτε μόνο του, χωρίς επιθετικό προσδιορισμό, είτε ως μέρος σύνθετης ονομασίας, καθότι με αυτό τον τρόπο επιτυγχάνει τη δημιουργία συνειρμών για την ταύτιση ενός τόπου, μίας εθνότητας, μίας ομάδας ανθρώπων με κοινή καταγωγή με το συγκεκριμένο κόμμα ή το φορέα. 

-Αξιώνει, καταρχάς, από την Πολιτεία, ΤΩΡΑ, ΑΜΕΣΑ, προ πάσας άλλης εκλογικής αναμέτρησης, την τροποποίηση της σχετικής εκλογικής νομοθεσίας, σε όλες τις εκλογικές διαδικασίες για την ανάδειξη κάθε αξιώματος, ιδίως του άρθρου 37 του ΠΔ 26/2012, που έχει τον τίτλο «Όνομα και έμβλημα των κομμάτων», κατά τρόπο ώστε να απαγορεύεται ρητά η χρήση των τοπωνυμίων, των δηλωτικών εθνικότητας, καταγωγής, δημοτικότητας, καθώς και των παραγώγων ή των συνθέτων τους, ως και των συναφών όρων από πολιτικά κόμματα και συνασπισμούς κομμάτων.»

Αποδέκτες του Ψηφίσματος είναι ο Πρωθυπουργός κ Μητσοτάκης, ο Υπουργός Επικρατείας, το Προεδρείο της Βουλής, οι Βουλευτές Λακωνίας, το Ιδιαίτερο Γραφείο του Υπουργού Εσωτερικών, η Γραμματεία του Υπουργού Δικαιοσύνης, η Γραμματεία του Προέδρου του Αρείου Πάγου και το Γραφείο του Προέδρου της ΚΕΔΕ.

-------

ΕΙΣΗΓΗΣΗ στο 3ο ΘΕΜΑ της ημερήσιας διάταξης της Συνεδρίασης της 6/5/2026  του ΔΣ Σπάρτης με θέμα:

«Απαγόρευση στα κόμματα να χρησιμοποιούν ονόματα κοινωνικών ομάδων, πόλεων και δημοτών και μάλιστα περιοχών με ιστορική σημασία, δημιουργώντας με αυτό τον τρόπο σύγχυση στο εκλογικό σώμα.

Εστίαση στο θέμα της ονομασίας του κόμματος ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ- Έκδοση Ψηφίσματος». 

Η αντιμετώπιση του ιδιαίτερου προβλήματος που ανέδειξαν οι εκλογές της 25 ης Ιουνίου του 2023 και το οποίο σχετίζεται με την οικειοποίηση του ονόματος ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ από συγκεκριμένο κοινοβουλευτικό κόμμα, μας επιβάλει ως Δημοτικό Συμβούλιο Σπάρτης να ενεργοποιηθούμε έστω και με μεγάλη καθυστέρηση, ώστε να απαγορευτεί δια νόμου μια τέτοια προσπάθεια οικειοποίησης από τα κοινοβουλευτικά κόμματα ονομασιών που προκαλούν σύγχυση και συνειρμούς ιστορικά και κοινωνικά αδόκιμους. 

Με την χρήση του ονόματος ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ, το οποίο προσδιορίζει μια ολόκληρη κοινωνία και ακόμα πιο συγκεκριμένα την ιδιότητα των δημοτών του Δήμου Σπάρτης και κυρίως την ιδιότητα των απογόνων της ιστορικής και παγκόσμια αναγνωρισμένης ως μοναδική αξία, αρχαίας Σπάρτης, δημιουργείται η αίσθηση ότι ταυτιζόμαστε ως κοινωνία, ως Σπαρτιάτες, με συγκεκριμένο πολιτικό- κομματικό χώρο. 

Το αίτημά μας δεν έχει σχέση με την πολιτική ιδεολογία που οικειοποιείται την επωνυμία μας. Την ίδια αντίδραση θα είχαμε οποιοδήποτε και αν ήταν το κόμμα που θα οικειοποιείτο την επωνυμία του δικού μας ιστορικού Δήμου και των καταγόμενων εξ αυτού δημοτών. 

Με την παρούσα ιδιαιτερότητα η Βουλή των Ελλήνων κινδυνεύει να καταστεί η Βουλή των Σπαρτιατών, των Αθηναίων, των Μακεδόνων και των λοιπών ελληνικών ονομάτων πόλεων και κοινωνιών, ονομασίες κομμάτων καθόλου αποδεκτές από καμία ελληνική πόλη και περιοχή, μιας και η οποιαδήποτε περιοχή αποδεδειγμένα λειτουργεί πλουραλιστικά και εκφράζεται από πολλά κόμματα που είναι υποψήφια στις εθνικές εκλογές. 

Όλοι οι σκεπτόμενοι πολίτες αυτής της χώρας και όχι μόνον, αντιλαμβάνονται την έκπληξη των Σπαρτιατών ( καταγόμενων εκ Σπάρτης ), όταν εγκρίθηκε από τον Άρειο Πάγο και ανακοινώθηκε η συμμετοχή του συγκεκριμένου κόμματος που φέρει την επωνυμία της δικής μας καταγωγής και εκ των πραγμάτων οικειοποιείται τους απανταχού Σπαρτιάτες δημιουργώντας συνειρμούς που σχετίζονται με την εν δυνάμει εμπλοκή όλων των Σπαρτιατών με συγκεκριμένο πολιτικό χώρο. 

Μάθαμε εκ των υστέρων, βέβαια, ότι το συγκεκριμένο κόμμα έχει ιδρυθεί από το 2017, αλλά ουδέποτε μέχρι σήμερα έλαβε μέρος σε εκλογές, ώστε να έχουμε αντιληφθεί το πρόβλημα νωρίτερα. 

Λόγω του θεσμικού μας ρόλου θεωρούμε ότι είμαστε η αρχή που κατ’ εξοχήν πρέπει και μπορεί να συμβάλει στην διεκδίκηση της επίλυσης αυτού του φαινομένου που σήμερα πλήττει εμάς τους Σπαρτιάτες, δηλαδή τους καταγόμενους εκ Σπάρτης, και αύριο μπορεί να πλήξει με τον ίδιο τρόπο τους καταγόμενους από άλλες ιστορικές και μη περιοχές της Ελλάδος. 

Η πρότασή μας συνίσταται στην τροποποίηση και επέκταση της παραγράφου 6 του άρθρου 37 του π.δ. 26/2012, και της υπάρχουσας τροποποίησης της εν λόγω παραγράφου με την παράγραφο 6 του Άρθρου 27 του Ν. 4648/2019, που αναφέρονται στις απαγορεύσεις της χρήσης ως ονόματος και εμβλήματος ή σήματος κόμματος ή συνδυασμού συνεργαζόμενων κομμάτων ή συνδυασμού ανεξάρτητων υποψηφίων ή μεμονωμένων υποψηφίων, με τρόπο που να καθιστά ρητή την απαγόρευση της χρήσης πέραν των άλλων και ονομάτων πόλεων, τοπικών κοινωνιών και μάλιστα των αναφερομένων σε ιστορικές περιοχές διεθνώς αναγνωρισμένες, κάτι που ισχύει ως απαγόρευση σε απλούστερες περιπτώσεις , όπως είναι η εμπορική χρήση των τοπωνυμίων.

Ίσως η διάταξη να μπορούσε να διαμορφωθεί ως εξής:

<<6. Απαγορεύεται η χρήση ως ονόματος και εμβλήματος ή σήματος κόμματος ή συνδυασμού συνεργαζόμενων κομμάτων ή συνδυασμού ανεξάρτητων υποψηφίων ή μεμονωμένων υποψηφίων:

α) Συμβόλου θρησκευτικής λατρείας, της σημαίας της πατρίδας ή άλλου παρόμοιου συμβόλου, όπως ονόματα πόλεων ή καταγόμενων εξ αυτών πολιτών ή ονόματα ιστορικών πόλεων και τοποθεσιών πολύ μάλλον όταν αυτά αποτελούν διακριτά παγκόσμια σημεία αναφοράς της ελληνικής ιστορίας ή σημείου ιδιαίτερης ευλάβειας,

β) του στέμματος,

γ) συμβόλων ή εμβλημάτων του δικτατορικού καθεστώτος της 21ης Απριλίου 1967 ή φωτογραφιών προσώπων που έχουν καταδικαστεί για τη συμμετοχή τους σε αυτό.»

Βεβαίως, πιστεύουμε ότι και με την υπάρχουσα νομοθεσία θα μπορούσαν η ιστορική μας πόλη και οι καταγόμενοι εξ αυτής να προστατευθούν από την οικειοποίηση του ονόματος καταγωγής μας από οποιονδήποτε πολιτικό-κομματικό χώρο. Η παραπάνω ισχύουσα διάταξη ερμηνευμένη με μεγαλύτερη ευρύτητα θα μπορούσε να προστατεύσει δια μέσου της αναφοράς της στην §6α του Άρθρου 27 του Ν. 4648/2019: «ή άλλου παρόμοιου συμβόλου», η οποία μπορεί να θεωρηθεί ότι περιλαμβάνει και ονομασίες καταγωγής που αποτελούν σύμβολα για τις περιοχές τους. 

Ως εκ τούτου προτείνουμε την ψήφιση από το Δημοτικό Συμβούλιο Σπάρτης Ψηφίσματος, το οποίο έχει διακινηθεί μεταξύ φορέων και φυσικών προσώπων ήδη από το 2023 και να αποστείλουμε στους Βουλευτές Λακωνίας, στον Πρόεδρο της Βουλής και στο γραφείο των αρχηγών των κομμάτων επιστολή με το Πρακτικό του σημερινού Δημοτικού Συμβουλίου, στο οποίο θα πρέπει να εκφράσουμε έντονα την ανησυχία μας από τέτοιες πρακτικές και την αναγκαιότητα νομοθετικής ρύθμισης που θα μας προστατεύει. 

Επίσης ανάλογη επιστολή θεωρούμε πώς πρέπει να αποσταλεί στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου προκειμένου να αναλάβει τις πρωτοβουλίες που απαιτούνται ώστε αναδρομικά να καταργηθεί το όνομα ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ από όνομα πολιτικού φορέα. 

Το ΔΣ Σπάρτης πρέπει να εκφράσει την βούληση των πραγματικών ΣΠΑΡΤΙΑΤΩΝ και να επιδιώξει την προστασία της ιστορικής μας πόλης και των πολιτών από τέτοιου είδους κακοπροαίρετες κινήσεις που προφανώς επιδιώκουν να ταυτίσουν συνειρμικά την αρχαία Σπάρτη, της οποίας αγνοούν τις πραγματικές αξίες, με τις δικές τους επιδιώξεις. 

Η Σπάρτη και οι Σπαρτιάτες δεν δεν ταυτίζονται με έναν μόνον πολιτικό-κομματικό χώρο, αλλά με το σύνολο της κοινοβουλευτικής και εξωκοινοβουλευτικής πολιτικής έκφρασης της χώρας μας, όπως άλλωστε αποδεικνύεται και από τις πρόσφατες εθνικές εκλογές.

Αναστασία Κανελλοπούλου
Δημοτική Σύμβουλος Σπάρτης